دیسیکلومین؛ درمانی برای تسکین گرفتگی و دردهای شکمی

قرص دیسیکلومین (Dicyclomine) یکی از داروهای شناخته‌شده در گروه ضداسپاسم‌هاست که برای کنترل دردها و انقباضات سیستم گوارش تجویز می‌شود. این دارو با شل کردن عضلات صاف معده و روده، به کاهش گرفتگی‌ها، دل‌دردهای کولیکی و ناراحتی‌های ناشی از سندرم روده تحریک‌پذیر (IBS) کمک می‌کند. به همین دلیل، دیسیکلومین به‌عنوان یک انتخاب مؤثر برای افرادی که از اسپاسم‌های شدید یا دردهای متناوب گوارشی رنج می‌برند، شناخته می‌شود.

 

قرص دیسیکلومین چیست؟

 

قرص دیسیکلومین (Dicyclomine) یک داروی ضداسپاسم است که برای کاهش گرفتگی و دردهای ناشی از انقباض عضلات صاف دستگاه گوارش استفاده می‌شود. این دارو با شل کردن عضلات معده و روده، به کاهش اسپاسم‌های کولیکی، نفخ و دل‌دردهای ناشی از سندرم روده تحریک‌پذیر (IBS) کمک می‌کند. دیسیکلومین اثر نسبتاً سریع دارد و معمولاً برای کاهش ناراحتی‌های شکمی کوتاه‌مدت تجویز می‌شود.

 

موارد مصرف قرص دیسیکلومین

 

قرص دیسیکلومین معمولاً در این شرایط تجویز می‌شود:

سندروم روده تحریک‌پذیر (IBS)

سندروم روده تحریک‌پذیر یک بیماری مزمن شایع در دستگاه گوارش است که با درد شکم، نفخ، تغییر در اجابت مزاج (یبوست، اسهال یا هر دو)، وجود خلط در مدفوع و احساس پری شکم همراه است. با وجود مزمن بودن، این بیماری به بافت روده آسیب نمی‌رساند و خطر ابتلا به سرطان روده را افزایش نمی‌دهد. دی‌سیکلومین با کاهش اسپاسم عضلات روده، یکی از داروهای مؤثر برای کاهش علائم این بیماری به شمار می‌رود.

دردهای قاعدگی (در برخی موارد)

دردهای قاعدگی معمولاً ناشی از انقباضات شدید عضلات رحم برای دفع پوشش داخلی آن است و ممکن است در کمر، ران‌ها یا شکم احساس شود. دی‌سیکلومین با خاصیت ضد اسپاسمی خود می‌تواند انقباضات عضلانی را کاهش داده و درد را تسکین دهد.

اگرچه این دارو به‌طور اختصاصی برای درد قاعدگی تجویز نمی‌شود، گاهی پزشک آن را در مواردی که درد با اسپاسم‌های شدید گوارشی یا رحمی همراه است توصیه می‌کند. مصرف دی‌سیکلومین باید حتماً تحت نظر پزشک و بر اساس نیاز فرد باشد.

درمان اسپاسم‌های گوارشی و معده‌ای

اسپاسم‌های گوارشی و معده‌ای به انقباضات غیرارادی و دردناک عضلات دستگاه گوارش گفته می‌شود که معمولاً در روده‌ها یا معده رخ می‌دهد. این اسپاسم‌ها می‌توانند ناگهانی و با شدت‌های مختلف ظاهر شده و باعث درد شکم، نفخ، احساس سنگینی یا اختلال در اجابت مزاج شوند. عوامل ایجاد کننده آن شامل استرس، IBS، سوءهاضمه، مسمومیت غذایی یا مصرف برخی داروها است.

درمان این اسپاسم‌ها معمولاً شامل مصرف داروهای ضد اسپاسم مانند دی‌سیکلومین، اصلاح رژیم غذایی، کاهش استرس  می‌باشد. کنترل این عوامل می‌تواند شدت و دفعات اسپاسم‌ها را کاهش دهد.

از دیگر موارد مصرف می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

• بهبود کیفیت زندگی بیماران با مشکلات گوارشی مزمن با کاهش دفعات و شدت اسپاسم‌ها.
• در برخی شرایط که انقباضات عضلانی باعث درد می‌شود.
• حالت تهوع به علت سوزش سر دل و رفلاکس معده.
• برای دل درد ناشی از بیماری های التهابی روده

 

اشکال دارویی دیسیکلومین

 

داروی دیسیکلومین در چند شکل مختلف موجود است تا با توجه به نیاز بیمار و شرایط مصرف، انتخاب شود:

قرص یا کپسول خوراکی:  رایج‌ترین شکل مصرف برای کنترل اسپاسم و دردهای شکمی و روده‌ای.

محلول خوراکی (Oral Solution):  برای افرادی که بلع قرص مشکل است یا نیاز به دوز قابل تنظیم دارند؛ معمولاً برای کودکان یا سالمندان مناسب است. از شربت دی سیکلومین برای درمان علائم اسهال، دل پیچه و کولیک نوزادی در کودکان و نوزادان بالای ۶ ماه کمک گرفته می‌شود.

آمپول تزریقی (Injection): در شرایط حاد یا درد شدید که مصرف خوراکی ممکن نیست، استفاده می‌شود.

آمپول دی‌سیکلومین به‌صورت تزریق عضلانی تجویز می‌شود و حتماً باید توسط کادر درمان انجام گیرد. مقدار مصرف توصیه‌شده برای فرم تزریقی، ۱۰ تا ۲۰ میلی‌گرم تا چهار نوبت در روز است. استفاده از تزریق عضلانی این دارو نباید بیش از یک تا دو روز ادامه داشته باشد و لازم است در کوتاه‌ترین زمان ممکن، درمان با شکل خوراکی جایگزین شود. همچنین تأکید می‌شود که تزریق وریدی دی‌سیکلومین به هیچ عنوان مجاز نیست.

 

عوارض جانبی قرص دیسیکلومین

 

دیسیکلومین معمولاً ایمن است، اما ممکن است عوارضی ایجاد شود، از جمله:

• خشکی دهان (شایع‌ترین عارضه جانبی)
• تاری دید
• حالت تهوع و استفراغ
• یبوست
• خشکی چشم
• نفخ
• سرگیجه یا خواب‌آلودگی
• افزایش ضربان قلب
• اضطراب و بی‌قراری
• در موارد نادر، واکنش‌های آلرژیک (خارش، تورم، کهیر)

در صورت بروز علائم شدید یا غیرمعمول، مصرف دارو باید متوقف شود و با پزشک مشورت گردد. لازم به ذکر است که این فهرست تمام عوارض داروی دی‌سیکلومین را شامل نمی‌شود. از جمله خطرناک‌ترین عوارض آن می‌توان به مشکلات قلبی-عروقی و اختلالات سیستم عصبی مرکزی اشاره کرد.

 

عوارض تزریق وریدی دیسیکلومین

 

تزریق وریدی دی‌سیکلومین معمولاً عوارض بیشتری نسبت به شکل خوراکی دارد و می‌تواند شامل واکنش‌های آلرژیک و سمیت آنتی‌کولینرژیک شود. برخی از این عوارض عبارتند از:

واکنش‌های حساسیت: بثورات پوستی، خارش، تورم به ویژه در صورت، زبان یا گلو، سرگیجه شدید و مشکلات تنفسی.

سمیت آنتی‌کولینرژیک: انسداد روده، برافروختگی صورت، تاری دید، خشکی شدید پوست و دهان، بی‌اختیاری ادرار و آریتمی قلبی.

تأکید می‌شود که تزریق وریدی این دارو به هیچ عنوان توصیه نمی‌شود و تنها فرم عضلانی یا خوراکی ایمن است.

 

نکات مهم قبل از مصرف و منع مصرف دیسیکلومین

 

• رعایت دقیق دوز تجویز شده توسط پزشک و خودداری از مصرف بیش از حد.
• اطلاع دادن به پزشک در صورت داشتن بیماری‌های قلبی، گلوکوم (آب‌سیاه)، یبوست شدید، مشکلات پروستات، انسداد فلجی روده، انسداد روده و …
• افراد حساس به دی‌سیکلومین و بنتیل نباید از این دارو استفاده کنند زیرا موجب آلرژی می‌شود.
• ابتلا به بیماری خودایمنی میاستنی گراویس؛ برای جلوگیری از تشدید علائم این بیماری
• احتیاط در دوران بارداری و شیردهی: تنها با توصیه پزشک مصرف شود.
• از مصرف همزمان با داروهای خواب‌آور، آرام‌بخش و ضدافسردگی سه‌حلقه‌ای بدون مشورت پزشک پرهیز کنید.
• نوزادان زیر ۶ ماه: مصرف دارو در این گروه سنی می‌تواند منجر به مشکلات جدی تنفسی، تشنج، غش، تغییرات ضربان قلب، ضعف عضلانی، کما و حتی مرگ شود.
• اجتناب از رانندگی یا کار با ماشین‌آلات سنگین تا اثر خواب‌آوری دارو مشخص شود.

 

تداخلات دارویی دیسیکلومین

 

مصرف همزمان دیسیکلومین با برخی داروها ممکن است عوارض جانبی را افزایش دهد یا اثر دارو را تغییر دهد:

• داروهای خواب‌آور و آرام‌بخش: افزایش خواب‌آلودگی و کاهش تمرکز (آلپرازولام، دیازپام، زولپیدم و غیره).
• داروهای ضدافسردگی سه‌حلقه‌ای مثل آمی تریپتیلین: افزایش اثرات آنتی‌کولینرژیک (خشکی دهان، تاری دید، یبوست).
• داروهای ضدحساسیت (آنتی‌هیستامین‌ها): ترکیب با دیسیکلومین ممکن است باعث خشکی دهان و گیجی بیشتر شود. (سیتریزین، دیفن هیدرامین، لوراتادین)
• داروهای ضدروان‌پریشی: احتمال افزایش عوارض عصبی و خواب‌آلودگی.
• داروهای درمان آلزایمر (مهارکننده کولین استراز): اثر دیسیکلومین ممکن است باعث کاهش اثربخشی این داروها شود.
• سایر داروهای ضد اسپاسم مانند کلیدینیوم سی
• داروهای خاص که برای درمان پارکینسون استفاده می‌شود.

نکته: قبل از مصرف هر داروی جدید، پزشک یا داروساز خود را از مصرف دیسیکلومین مطلع کنید.

 

علائم اوردوز دیسیکلومین هیدروکلراید

 

در صورت مصرف بیش از حد دی‌سیکلومین و مشاهده علائم جدی مانند مشکلات تنفسی، فوراً با اورژانس تماس بگیرید. از جمله علائم مصرف بیش از حد این دارو می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

• تغییرات ذهنی و خلقی: گیجی، هیجان غیرمعمول، توهم
• ضعف عضلانی و عدم توانایی در حرکت (فلج اندام)
• ضربان قلب سریع و نامنظم
• تنفس آهسته
• خشکی پوست
• تشنگی شدید
• مردمک‌های بزرگ و گشاد
• تب
• سرگیجه شدید
• مشکل در بلع
• تشنج

این علائم ممکن است به سرعت شدت پیدا کنند، بنابراین در صورت بروز هر یک از آن‌ها، فورا به مراکز درمانی مراجعه کنید.

 

دیگر نکات مهم در مصرف قرص دیسیکلومین

 

• دوز مصرف این دارو معمولاً سه تا چهار نوبت در طول روز تعیین می‌شود و می‌توان آن را همراه غذا یا بدون غذا مصرف کرد. برای اثربخشی بهتر، توصیه می‌شود دارو را در زمان‌های مشخص و با فاصله‌های منظم میل کنید.
• قبل از مصرف قرص دی سیکلومین، اطلاعات دارویی موجود در بسته بندی شامل مقدار و زمان مصرف را با دقت بررسی کنید.
• این قرص را همراه با یک لیوان آب میل کنید.
• مصرف دوزهای بیش از ۸۰ میلی‌گرم در روز، به‌ویژه اگر بیش از دو هفته ادامه پیدا کند، توصیه نمی‌شود و باید تنها با نظر پزشک انجام شود.
• در صورتی که از آنتی‌اسیدهایی مانند فاموتیدین استفاده می‌کنید، بهتر است آن‌ها را پس از غذا مصرف کنید و قرص دی‌سیکلومین را پیش از وعده غذایی میل نمایید تا تداخل کمتری ایجاد شود.
• بهترین زمان مصرف قرص دی‌سیکلومین معمولاً ۳۰ تا ۶۰ دقیقه پیش از وعده غذایی است تا اثرگذاری بهتری داشته باشد.
• دمای بالای محیط می‌تواند احتمال گرمازدگی را افزایش دهد. در صورتی که هر یک از این عوارض ظاهر شد، مصرف دارو را متوقف کرده و با پزشک مشورت کنید.
• اگر یک نوبت از دارو را فراموش کردید، به محض یادآوری آن را مصرف کنید. اگر زمان مصرف نوبت بعدی نزدیک است، دوز فراموش‌شده را مصرف نکرده و برنامه دارویی خود را طبق روال معمول ادامه دهید. هرگز برای جبران دوز فراموش شده، دو دوز را هم‌زمان مصرف نکنید، زیرا این کار می‌تواند باعث بروز عوارض جدی شود.
• در هنگام استفاده از این دارو، از مصرف نوشیدنی‌های الکلی خودداری کنید.
• متوقف کردن مصرف دارو به نظر پزشک بستگی دارد و بدین صورت انجام می‌شود که پس از پایان دوره مورد نظر دیگر در روزهای بعد دارو را نمی‌خورید.

 

پیشنهاد خرید

داروی گیاهی معده(کپسول معده کاژوا) خرید کنید